Nowa analiza dużej bazy danych sugeruje, że u pacjentów z niearterytyczną przednią niedokrwienną neuropatią nerwu wzrokowego (NAION), którzy przyjmują leki z grupy agonistów GLP-1, drugie oko bywa zajęte szybciej niż u osób nieprzyjmujących tych leków [3]. Wyniki przedstawiono na dorocznym spotkaniu American Academy of Ophthalmology, a autorzy od razu zastrzegają: to obserwacja, nie dowód przyczyny i skutku [3].
Co pokazała analiza
NAION to nagła, bezbolesna utrata wzroku spowodowana niedostatecznym przepływem krwi do nerwu wzrokowego, zwykle dotykająca jednego oka. Jak przypomina Ashley Tin, współautorka badania i studentka Carle Illinois College of Medicine, „Około 15% pacjentów rozwinie NAION w oku przeciwnym w ciągu 5 lat po rozpoznaniu w oku pierwszym” (tłum. red.) — mówi w Eyewire+ [3].
Zespół przeanalizował dane z bazy Epic Cosmos z lat 2015–2025, obejmujące około 1 440 użytkowników GLP-1 i 20 700 pacjentów nieprzyjmujących tych leków [3]. Wśród osób, u których doszło do obustronnego NAION, 56,8% zdarzeń drugiego oka u użytkowników GLP-1 wystąpiło w ciągu 6 miesięcy od pierwszego epizodu, wobec 40,6% u nieużytkowników [3]. W modelu statystycznym przesunięcie w kierunku wcześniejszych zdarzeń drugiego oka było około 1,98 razy silniejsze w grupie stosującej GLP-1 [3].
Skąd pomysł na to badanie
Impulsem były obserwacje kliniczne, które wydawały się odbiegać od typowego przebiegu choroby. „Pozorna wzmożona częstość szybkich sekwencyjnych prezentacji wydawała się nietypowa i skłoniła nas do zbadania, czy ten wzorzec można również zaobserwować w dużej krajowej bazie danych” (tłum. red.) — tłumaczy Ashley Tin w Eyewire+ [3].
Zdaniem autorki wnioski mają znaczenie praktyczne przy rozmowie z pacjentem po pierwszym epizodzie: „Stosowanie GLP-1 powinno być istotną częścią wywiadu lekowego u pacjentów zgłaszających się z NAION, szczególnie przy udzielaniu porad pacjentom po epizodzie w pierwszym oku” (tłum. red.) — mówi Tin, cytowana przez Eyewire+ [3].
Związek to nie wyrok
Autorzy podkreślają, że analiza wskazuje na związek statystyczny, a nie udowadnia, że leki GLP-1 powodują wcześniejsze zajęcie drugiego oka [3]. Użytkownicy GLP-1 mieli średnio wyższą o 1,0–1,4 punktu procentowego hemoglobinę A1C niż nieużytkownicy, co może świadczyć o różnicach w ciężkości cukrzycy lub innych czynnikach klinicznych działających jako czynniki zakłócające [3]. Dodatkowym ograniczeniem jest wykorzystanie danych zagregowanych zamiast indywidualnych rekordów pacjentów, co utrudnia kontrolę takich zmiennych [3].
Autorzy badania wskazują na potrzebę dalszych analiz na poziomie pojedynczego pacjenta, uwzględniających konkretny lek z grupy GLP-1, dawkę, czas trwania terapii i moment jej rozpoczęcia względem epizodów NAION [3]. Podkreślają też, że pacjenci nie powinni przerywać terapii GLP-1 na podstawie tych wyników, ponieważ leki te mają istotne korzyści ogólnoustrojowe [3].
Źródła
- [1] Leeds Live: Leeds United ahead of 49ers' schedule as fanbase make feelings clear on target — https://www.leeds-live.co.uk/sport/leeds-united/leeds-united-ahead-49ers-schedule-34787261
- [2] HealthDay: AAO: Sequential NAION Occurs Earlier With GLP-1 Receptor Agonist Exposure — https://www.healthday.com/healthpro-news/eye-care/aao-sequential-naion-occurs-earlier-with-glp-1-receptor-agonist-exposure
- [3] Eyewire+: Study Links GLP-1 Use to Earlier Fellow-Eye NAION Involvement - Eyewire+ — https://eyewire.news/news/study-links-glp-1-use-to-earlier-fellow-eye-naion-involvement
Zobacz też
- Limity płac i czasu pracy medyków, a z obowiązku pół etatu wyłączeni geriatrzy, psychiatrzy i patomorfolodzy
- Nobel 2026 z medycyny: za pilota do neuronów napędzanego światłem
Treść ma charakter informacyjny i opiera się na doniesieniach wskazanych źródeł. Nie stanowi porady medycznej.
Fot. Patrick J. Lynch, medical illustrator / Wikimedia Commons / CC BY 2.5
